4.254 views

Slimme Meter uitlezer

Pin It

Slimme Meter uitlezer

4.254 views


Zo langzamerhand zijn alle huizen in Nederland uitgerust met een “Slimme Meter”. Hoog tijd dus om een project te starten om deze Slimme Meter thuis uit te kunnen lezen en de gegevens op een door jouw gewenst formaat te presenteren.

In deze blog-post beschrijf ik hoe je, eenvoudig en voor weinig geld, zelf deze DSMR-logger (DSMR is een acroniem voor “Dutch Smart Meter Requirements“) kunt maken. Bij het ontwikkelen van de DSMR-logger willen we het volgende bereiken:

  • De hardware moet eenvoudig en goedkoop gemaakt kunnen worden;
  • De firmware van de DSMR-logger moet “Over The Air” ge-update kunnen worden;
  • Een beperkte historie moet intern opgeslagen en bewaard worden;
  • De DSMR-logger moet via een externe terminal benaderd kunnen worden (telnet);
  • De (historische) gegevens moeten via FTP van de DSMR-logger afgehaald kunnen worden voor eventuele externe bewerking [update: zie aan het einde van deze post];
  • De DSMR-logger moet via een browser de gegevens uit de Slimme Meter presenteren;
  • De gegevens moeten via een REST API opgevraagd kunnen worden;
  • De gelezen gegevens moeten eenvoudig verder verwerkt kunnen worden.

In een vervolg blog-post laat ik zien hoe we de gegevens naar een MQTT-broker kunnen sturen en hoe Home-Assistant moet worden geconfigureerd om deze gegevens in Home-Assistant te presenteren.

De techniek van de Slimme Meter

De Slimme Meter stuurt gegevens via de P1 poort (RJ12) in de vorm van een telegram naar buiten. Hoe de Slimme Meter dit doet en hoe een telegram is opgebouwd staat beschreven in dit document. Met name hoofdstuk 5 is interessant omdat hier wordt beschreven hoe de fysieke interface is opgebouwd. Hieruit blijkt o.a. dat de Slimme Meter 5 volt bij 250mA moet kunnen leveren, met kortstondig een piek stroom afname van 300mA. Hoofdstuk 6 beschrijft het protocol en de diverse velden.

Met dit document in de hand en een beetje Googlen vindt je al gouw meer informatie. Wij zijn niet de eerste en zeker niet de enige die de behoefte hebben om de Slimme Meter uit te lezen.

Zo heeft Matthijs Kooijman een werkelijk subliem stukje software geschreven om de telegrammen uit de meter te parsen en in hapklare variabelen op te slaan. Natuurlijk gaan we van deze bibliotheek gebruik maken. Je kunt hem hier downloaden.

Benodigdheden

Het belangrijkste onderdeel van de DSMR-logger is de processor. We gebruiken hier een ESP8266 voor omdat deze, behalve snel en voorzien van voldoende geheugen, ook via WiFi kan communiceren. Om de kosten laag te houden gaan we uit van een ESP-01 bordje (black edition) met 1MB geheugen. Daarnaast hebben we, behalve zes weerstanden en drie condensatoren (C4 is niet echt nodig maar kun je aanbrengen als je problemen ondervind met het verbinden met je WiFi netwerk), een NPN transistor (BC547) en een voltage regulator (MCP1700-3302E) nodig. Om de DSMR-logger met de Slimme Meter te verbinden heb je een RJ12 stekker met een stukje draad nodig. Ik heb op internet een RJ12 kabel gekocht (met twee RJ12 male connectoren) en deze door midden geknipt.

Als je geen gebruik wilt maken van de DSMR-logger PCB dan heb je ook nog een stukje experimenteer board nodig.

De totale kosten komen uit op ongeveer € 20,-

Dit bericht is geplaatst in Arduino, Computer, ESP8266, Hardware met de tags , , , . Bookmark de permalink.

49 reacties op Slimme Meter uitlezer

  1. Fred22 schreef:

    Kun je mij een prntje opsturen

  2. ArbeeYoebee schreef:

    Verkoop je ook alle onderdelen?

    • Willem Aandewiel schreef:

      Hi ArbeeYoubee,

      Ik was het niet van plan, maar als er voldoende belangstellig is wil ik dat wel gaan doen.

      Ik hou je op de hoogte!

    • Willem Aandewiel schreef:

      Hallo ArbeeYoebee,

      Ik heb voldoende onderdelen om ze als “setje” te verkopen.
      Een set bestaat uit:
      – het PCB
      – BC547
      – MCP1702-3302
      – de weerstanden
      – drie elco’s (de vierde is niet nodig)
      – een boxje van 72x50x28mm (hier is de PCB voor ontworpen)
      – Connector 4×2
      – RJ12 connector met kabel (~25 cm)

      Het setje kost €25,00 mét ESP01 of € 21,00 zónder ESP01 inclusief portokosten.

  3. Karijn Wessing schreef:

    Hallo Willem,

    Duidelijke uitleg!
    Is het leuk om hier een workshop over te organiseren?

    Als je nog zo’n printje over hebt hou ik mij in elk geval aanbevolen.

    • Willem Aandewiel schreef:

      Dank voor je reactie!

      Wat bedoel je met het organiseren van een workshop?
      Wil je dan bijvoorbeeld gezamenlijk PCB’s stucken?
      Of meer de mogelijkheden bespreken?

      Het idee spreekt mij wel aan 😉

  4. Gerard te Meerman schreef:

    Erg fraai project. Weer een mooi voorbeeld wat je met eenvoudige middelen kunt bereiken. Wat zijn de dimensies ? dan ontwerp ik er een 3d geprint kastje voor. Ik wil graag een paar van die printjes, want dit is een leuk kadootje voor familie en vrienden. Mijn ervaring met de andere vorm van de esp8266 in de Nodemcu versie zijn erg goed als fijnstof meter (zie luftdaten.info voor een bouwbeschrijving)

  5. Mischa schreef:

    Hallo Willem,

    Leuk project, ik begrijp dat hiervoor de RF-functionaliteit van de “slimme meter” niet ingeschakeld hoeft te zijn? Je plugt in op de seriële poort van de meter toch?

    • Willem Aandewiel schreef:

      Hi Mischa,

      Dank voor het compliment.

      Inderdaad, de RF (of GSM) functionaliteit hoeft niet ingeschakeld te zijn. De P1 poort zit op iedere Slimme Meter (maar pas vanaf versie 4.0 geschikt voor dit project – of je moet zelf een 5Volt spanning leveren via een oplader of zo) en is bedoelt om je verbruik’s gegevens zelf uit te kunnen lezen!

  6. edgard koopman schreef:

    heel gaaf project en erg netjes uitgewerkt. Stap voor stap ! zo zou het mij ook moeten lukken. Ik wil wel z’n printje kopen.

  7. Frederik schreef:

    Knap project.
    Wij volgen dit met interesse vanuit Vlaanderen omdat we hier vanaf 1/1/2019 ook allemaal een slimme meter gaan krijgen met P1-poort.
    Omdat hiermee de ‘terugdraaiende teller’ komt te vervallen is het verhogen van het eigenverbruik belangrijk voor mensen met zonnepanelen.
    Het zou dus geweldig zijn mocht het bepalen van het zelfverbruik ook mogelijk zijn met dit apparaatje. Hiervoor moet je dus wel de PV-productie kunnen binnen nemen.
    Je gaat in ieder geval een aantal Vlaamse volgers krijgen 🙂

    • Willem Aandewiel schreef:

      Hi Frederik,

      Dank voor je compliment!

      De Slimme Meter geeft ook informatie over de terug geleverde energie .. alleen .. deze wordt gesaldeerd met verbruikte energie (als de zonne panelen op een “normale” groep zitten waar ook verbruikers op zitten).

      Stel dat je op een bepaald moment 100kW verbruikt en 50kW terug levert, dan toont de Slimme meter een verbruik van 50kW en 0kW terug levering. Als je op een ander moment 50kW verbruikt en je levert 100kW terug, dan toont de Slimme Meter een verbruik van 0kW en 50kW terug levering. De meter saldeert dus!

      Hoewel dat onhandig is heeft het straks, als de terug-lever prijs wordt los gekoppeld van de verbruik prijs (en je dus minder terug krijgt voor de energie die je terug levert dan dat je betaald voor de energie die je verbruikt) het voordeel dat je opgeleverde energie dus pas gaat leveren als je die zelf niet kunt gebruiken.

  8. Peter Mansvelder schreef:

    Dag Willem, ik was zelf ook bezig met een dergelijk project voor mijn Home Assistant – installatie, maar was er nog niet aan toe gekomen om dit op een printje te zetten (het staat nu nog op een experimenteerbordje op een plank in de meterkast 😉 ), dus ik ben ook wel geïnteresseerd in een printje!
    Goed project, erg interessant!

  9. Bert Tammer schreef:

    Hallo Willem, een heel mooi en nuttig project. Complimenten voor de beschrijving!
    Ik zou graag een printje willen kopen. Maar mocht je ook complete bouwsetjes beschikbaar hebben (liefst met ESP01) dan ben ik daar ook in geinteresseed.

  10. Roland van Dalen schreef:

    Hoi Willem,
    Enexis heeft recent een smart meter bij mij geplaatst en ik zou die graag meerwaarde willen m.b.v. met jouw mooie project.
    Kan ik nog een printje van je kopen?

  11. Sjaak Leenders schreef:

    Hallo Willem,

    Heel mooi project !

    Echter , mijn leverancier heeft een ISKRA meter in mijn meterkast geinstalleerd.

    Is de layout van de telegrammen gestandaardiseerd cq merk onafhankelijk ?
    Zoja , ga ik dit nabouwen.

    Alavst bedankt voor je reactie,

    Vriendelijke groet, Sjaak Leenders.

    • Willem Aandewiel schreef:

      Hallo Sjaak,

      Bedankt voor het compliment.

      In de handleining van de ISKRA meter staat dit:

      P1: Deze poort heet de gebruikersinterface.
      Door het aansluiten van daarvoor geschikte apparatuur, kunt u
      gedetailleerde informatie over uw energieverbruik uit de meter
      halen. Er zijn energieverbruiksmanagers zoals apps of slimme
      thermostaten te koop die u kunt verbinden met de slimme meter,
      waardoor u continu inzicht heeft in uw energieverbruik.
      Zie voor meer informatie: www.energieverbruiksmanagers.nl.

      De P1 poort zit in alle Nederlandse “Slimme Meters” en moet voldoen aan de Dutch Smart Meter Requirements (in de tekst van mijn post staat een verwijzing naar dit document).

    • Willem Aandewiel schreef:

      Sjaak,

      Ik zie dat je mijn boek ook gekocht hebt!
      Dank daarvoor.

  12. Thierry schreef:

    Hoi Willem,

    Tof project! Ik zou ook graag de onderdelen van je kopen :).

  13. Jos schreef:

    Hallo Willem,
    Wat een geweldig project met sublieme documentatie.
    Vorige week is de slimme meter geīnstalleerd.
    Wil heel graag printje , onderdelen incl esp01 van je kopen.

  14. Henrie schreef:

    Hoi Willen, dit is echt Top! Als het nog kan wil ik ook een complete set van je afnemen!

  15. Roland schreef:

    Hoi Willem,

    Mocht je weer setjes op voorraad hebben, laat even weten!

  16. Kees schreef:

    Hallo Willem , ‘t werkt op mijn slimme ISKRA! Een 10 met een griffel voor je werk en je service.

  17. Gilles van den Hoven schreef:

    Hoi Willem, EXACT waar ik naar op zoek was! Mijn Raspberry Pi zit nu nog tussen mijn SolarEdge systeem (via RJ45) en stuurt de data vervolgens via WiFi door naar de servers van SolarEdge en daarnaast doet de Raspberry Pi ook nog de p1 uitlezen en via MQTT doorsturen maar ik wil de Pi graag er helemaal uit hebben.

    Aangezien mijn netwerk PoE is ga ik de 2 verantwoordelijkheden van de Pi verdelen over 2 ESPs. Mocht je me 2 boardjes op willen sturen dan wil ik uiteraard de kosten vergoeden.

  18. Rob schreef:

    Hallo Willem,
    Mooi project!
    Ik zie dat opencircuit.nl inmiddels jouw printjes verkoopt. Ik neem aan dat je hiervan op de hoogte bent?

    • Willem Aandewiel schreef:

      Hallo Rob,

      Het samenstellen en verzenden van setjes begon een beetje op werken te lijken.
      Daarom met opencircuit.nl afgesproken dat zij daar voor gaan zorgen. Door grotere volumes kunnen ze de setjes voor een lagere prijs verkopen.

      Groet!

  19. Wouter schreef:

    Hier ook warme interesse in een setje!

  20. JB schreef:

    Hoi Willem,

    Wat een leuk project heb je opgezet. Dit is precies waar ik naar opzoek ben.

    Als je nog setjes beschikbaar hebt, zou ik er graag 1 van je overnemen.

    • Willem Aandewiel schreef:

      Hallo JB,

      Dank voor je compliment. Ik heb nog onderdelen voor een paar setjes, maar géén RJ12 stekker met kabel meer. Die kun je kopen bij Allekabels.nl (Telefoonkabel, Aansluiting 1: RJ12 Male (6p6c), Aansluiting 2: RJ12 Male (6p6c), Lengte: 1 meter, Productcode: 1181356).

      Ik stuur je een mailtje.

  21. jos schreef:

    hallo Willem,

    super project heb je daar ontwikkeld !!
    als je nog een compleet setje beschikbaar hebt met esp01, dan hou ik me aanbevolen

    met vriendelijke groet

  22. Niels schreef:

    Hallo Willem,

    Wat een leuk project, ik vind dit een heel leuke manier om m’n raspberry pi weer terug te krijgen uit de meterkast. heb je nog een compleet setje beschikbaar? (rj12 stekker/kabel heb ik nog wel)

  23. JB schreef:

    Afgelopen week de Slimme Meter uitlezer aangesloten. Installatie was zo klaar. Het werkt perfect! Super blij met dit apparaatje.

  24. Rob van Leeuwen schreef:

    Hoi Willem,
    heb je nog printjes? leuk om weer eens de soldeerbout te gebruiken.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *